.png)
Çfarë thotë në thelb Raporti i Departamentit Amerikan të Shtetit për Shqipërinë?
- Arian Galdini
- 1 day ago
- 4 min read
What the U.S. State Department report essentially says about Albania
Po e sjell këtu në dy gjuhë, anglisht dhe shqip, sa më besnik ndaj frymës dhe peshës së raportit amerikan, por edhe me leximin tim politik mbi domethënien e tij për Shqipërinë e sotme.
Raporti për Shqipërinë, në thelb, thotë se grupet kriminale të drejtuara nga shqiptarë kanë rol të rëndësishëm në tregjet ndërkombëtare të drogës, përdorin ekonominë shqiptare, veçanërisht ndërtimin, për pastrim parash, ushqejnë korrupsionin dhe intimidimin, ndërsa njëkohësisht njeh edhe rolin real të SPAK-ut dhe të bashkëpunimit ndërkombëtar në goditjen e tyre.
1. Albanian-led organized crime is not being described as a small local problem. It is being described as a significant international trafficking actor.
Krimi i organizuar i drejtuar nga shqiptarë nuk po përshkruhet si një problem i vogël vendor. Po përshkruhet si aktor i rëndësishëm i trafikut ndërkombëtar.
Kjo është pika e parë dhe më e rëndë. Shqipëria nuk po lexohet si periferi e papërfillshme e trafikut, por si pjesë me peshë në zinxhirin ndërkombëtar të kanabisit, kokainës dhe heroinës.
2. These criminal networks are becoming more sophisticated.
Këto rrjete kriminale po bëhen gjithnjë e më të sofistikuara.
Raporti nënkupton se kemi të bëjmë me rrjete që përparojnë në teknikë, në komunikim dhe në pastrim parash. Pra, jo kriminalitet i çrregullt, por kriminalitet që mëson, përshtatet dhe forcohet.
3. Their reach is transnational and wide.
Shtrirja e tyre është transnacionale dhe shumë e gjerë.
Ballkani, Bashkimi Europian, SHBA, Kanadaja, Amerika e Jugut, Mbretëria e Bashkuar, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Turqia dalin si pjesë e kësaj harte. Kjo e zhvendos çështjen nga kronika vendore në shkallë gjeostrategjike kriminale.
4. Albanian criminal networks have direct access to cocaine production and trafficking routes.
Rrjetet kriminale shqiptare kanë qasje të drejtpërdrejtë te prodhimi i kokainës dhe te rrugët e trafikut të saj.
Kjo është shumë e rëndë. Nuk po flitet vetëm për shpërndarje dytësore, por për lidhje të drejtpërdrejta me hallkat e burimit dhe të transportit.
5. The Albanian economy, especially the construction sector, is used to launder criminal proceeds.
Ekonomia shqiptare, sidomos sektori i ndërtimit, përdoret për të pastruar të ardhurat kriminale.
Kjo është nyja më politike e raportit. Nuk kemi më vetëm problem policor. Kemi lidhje midis drogës, parasë së zezë, ndërtimit, korrupsionit dhe deformimit të shtetit. Kjo prek një nga zemrat e modelit ekonomik shqiptar të viteve të fundit.
6. Organized crime in Albania is linked to violent crime and intimidation.
Krimi i organizuar në Shqipëri lidhet me krimin e dhunshëm dhe me intimidimin.
Raporti nënkupton se gjyqtarë, prokurorë, policë, politikanë, gazetarë dhe aktivistë janë objekt presioni dhe frikësimi. Pra, problemi nuk është vetëm ekonomi e zezë; është goditje ndaj rendit publik, shtetit ligjor dhe klimës demokratike.
7. Corruption, weak rule of law, and unemployment fuel this problem.
Korrupsioni, sundimi i dobët i ligjit dhe papunësia e ushqejnë këtë problem.
Kjo është diagnoza strukturore. Raporti nuk e ndan krimin nga mjedisi që e mban gjallë. Ai e lidh drejtpërdrejt trafikun me dobësinë e shtetit.
8. Albanian institutions have cooperated internationally, and that matters.
Institucionet shqiptare kanë bashkëpunuar ndërkombëtarisht, dhe kjo ka peshë.
Raporti nuk është nihilist. Ai njeh bashkëpunimin me autoritetet në Europë, në Amerikën e Jugut dhe në SHBA për goditjen e grupeve kriminale dhe të pastrimit të parave. Pra, tabloja është e rëndë, por jo pa pikë force.
9. SPAK is treated as a real instrument, not a decorative institution.
SPAK-u trajtohet si instrument real, jo si institucion dekorativ.
Raporti vë në dukje ekipet e përbashkëta hetimore, sekuestrimet dhe konfiskimet e pasurive. Kjo do të thotë se SHBA e sheh SPAK-un si hallkë reale të përballjes me këtë organizëm kriminal.
10. The report includes concrete examples of large-scale action.
Raporti jep shembuj konkretë të veprimit në shkallë të madhe.
Ai përmend operacione me dhjetëra arrestime, qindra kilogramë kokainë të sekuestruar, miliona dollarë cash dhe asete të konfiskuara. Pra, nuk rri vetëm në teori; jep prova të një shkalle reale ndërhyrjeje.
11. Albania is not described as a central fentanyl hub, but it is part of the wider international response architecture.
Shqipëria nuk përshkruhet si vatër kryesore e fentanylit, por paraqitet si pjesë e arkitekturës më të gjerë ndërkombëtare të përgjigjes.
Kjo ka rëndësi për të mos e lexuar raportin me histeri të panevojshme. Jo çdo front i narkotikëve kalon njësoj përmes Shqipërisë. Por Shqipëria tashmë është brenda radarit të një sistemi më të gjerë sigurie e kontrolli.
The political meaning for Albania today
Domethënia politike për Shqipërinë sot
Ky raport thotë, në thelb, se Shqipëria nuk ka përballë vetëm banda. Ka përballë një organizëm kriminal që lidhet me tregjet ndërkombëtare, hyn në ekonomi, veçanërisht në ndërtim, ushqen korrupsionin dhe godet rendin ligjor. Në të njëjtën kohë, raporti tregon se beteja nuk është e humbur, sepse SHBA e sheh SPAK-un, hetimet e përbashkëta dhe sekuestrimet si mjete reale.
Për mendimin tim, katër dinamikat me peshën më të madhe janë këto:
E para, krimi i organizuar shqiptar lexohet si aktor me rol ndërkombëtar, jo si devijim lokal.
E dyta, ndërtimi dhe ekonomia shqiptare dalin si terren i pastrimit të parave.
E treta, korrupsioni dhe sundimi i dobët i ligjit paraqiten si mekanizma që e ushqejnë këtë sistem.
E katërta, SPAK-u vlerësohet si instrument real goditjeje, jo si fasadë.
Nëse kjo merret seriozisht, atëherë Shqipëria nuk po përballet thjesht me “lajm të keq për imazhin”.
Po përballet me një gjykim të rëndë mbi raportin midis krimit, parasë, ndërtimit, korrupsionit dhe shtetit.
Dhe kjo do të thotë një gjë shumë të thjeshtë, nuk mjafton më të flasim për reformë.
Duhet të provojmë të ndërtojmë realisht shtet.
Burimi zyrtar:
2025 INCSR – Volume I (Drug and Chemical Control)
2025 INCSR – Volume II (Money Laundering)
Faqja zyrtare e Departamentit të Shtetit për INCSR 2025
Comments