Mendime Shpirti: Jezusi!

Nga Arian Galdini

Në një botë që ka zëvendësuar misterin me manualin, ku metafizika është përqeshur si relike dhe njeriu është zvogëluar në një seri komandash që një makinë mund t’i përpunojë, pyetja për Jezusin nuk është një pyetje fetare. Është pyetja për vetë njeriun.

Kur gjithçka shpjegohet, Jezusi qëndron si ajo që nuk shpjegohet, por që gjithçka e merr kuptimin vetëm nëpër Të. Ai nuk është i përfshirë në zinxhirin e shkaqeve dhe pasojave. Ai është ndërprerja e tyre. Ndërprerja që ringjall.

Në filozofinë perëndimore, Heidegger foli për “qenien drejt vdekjes” si strukturën themelore të ekzistencës. Por Jezusi nuk është thjesht një njeri që shkon drejt vdekjes. Ai është njeriu që hyn në vdekje pa iu nënshtruar asaj. Ai nuk vdes si fund, por e tejkalon vdekjen jo si triumf, por si kalim. Ai e shpërbën frikën më të madhe jo duke e mohuar, por duke e jetuar.

Jezusi nuk i përgjigjet njeriut nga lart. Ai bëhet vetë njeriu. Dhe në këtë mishërim të thirrjes dhe dhimbjes, bëhet pika ku ndalet për pak gjithë e paemërtueshmja. Siç thotë Simone Weil: “Ai nuk zgjodhi të shpëtonte botën me forcë, por me zbrazjen e vetes.”

Në fillim ishte Fjala, dhe Fjala ishte Zot.

Por fjala, thotë Levinas, është gjithmonë marrëdhënie. Jezusi nuk është vetëm Logos. Ai është Fjala që vjen përballë tjetrit, si përgjegjësi, jo si dominim.

Nëse teknologjia kërkon kontrollin mbi gjuhën, Ai është Fjala që nuk kontrollohet.

Jo deklaratë, por pranverë që shpërthen pa urdhër. Dhe pikërisht sepse nuk është teori, por trup, Ai i reziston çdo kapjeje.

Për Kierkegaard-in, Jezusi është “skandali i arsyes”, sepse kërkon besim, por jo si verbëri, por si zgjedhje e lirisë. Ai nuk kërkon të besosh, por të duash aq sa të guxosh të mos dish gjithçka.

AI (Inteligjenca Artificiale) është performancë e perfeksionuar. Jezusi është papërsosmëria e dashurisë.

AI synon vetë-mjaftueshmëri. Jezusi është vetë-mohim.

AI shkëlqen në të dhëna.

Jezusi qëndron në heshtje.

Teknologjia është dominim i të njohurës. Jezusi është thirrje e të panjohurës. Teknologjia kërkon të sheshojë misterin. Jezusi e përforcon atë si vend i lirisë së vërtetë.

Në epokën e makinave që mësojnë vetë, Jezusi është e vetmja prani që nuk mësohet, por zbulohet. Ai nuk është modelim.

Është shpërthim.

Nuk është algoritëm, por paqartësi që e bën njeriun më njeri.

Jezusi nuk i përket asnjë feje. Feja e imiton, e strukturon, e dogmatizon. Por Ai ecën përtej strukturës. Ai nuk themelon një sistem.

Ai e shemb.

Siç thotë Paul Tillich: “Ai nuk vjen të ndërtojë një religjion tjetër, por të përballë religjionin me të Vërtetën.”

Në një kohë ku identitetet janë të gjitha të ndërtuara mbi ngjitje dhe emra, Ai është Ai që s’ka formë, por ka prani. Ai që s’ka shtëpi, por është strehë. Ai që s’ka siguri, por është paqja.

Për këtë arsye, Ai mbetet i padukshëm për ata që kërkojnë pushtet. Dhe i prekshëm për ata që e kërkojnë të vërtetën si plagë dhe si dhuratë.

VI. Ringjallja si Logjikë e Rrënimit të Logjikës

Çfarë është ringjallja? Jo rikthim në jetë siç e njohim, por kalim në një kuptim tjetër të qenies. Ajo nuk është kundër vdekjes, por përtej saj. Nuk është një besim për ngushëllim, por një përmbysje e vetë mënyrës se si ne e konceptojmë ekzistencën.

Ringjallja nuk është çudi, por kulmi i logjikës së dashurisë që nuk e ndal as vdekja. Prandaj është thellësisht filozofike.

Sepse nuk është dogmë, por mundësi radikale për t’i thënë PO ekzistencës edhe në çastin më të errët.

Në një botë që mat gjithçka, Ai nuk matet.

Në një botë që kërkon rezultat, Ai fton në rrugë. Në një botë që shmang dhimbjen, Ai ecën drejt saj.

Në një botë që ngutet, Ai pret.

Dhe duke pritur, nuk hesht. Heshtja e Tij flet më shumë se të gjitha debatet.

Sepse në fund, Jezusi nuk është një ideologji, por një mënyrë për të qenë.

Një mënyrë për të mos u bërë si bota, por për ta dashur botën pa u bërë peng i saj.

Nuk është zgjidhje. Është shenjë. Nuk është triumf. Është thellësi. Nuk është fetar. Është hyjnor në njerëzoren më të pastër.

Jezusi është Ai që nuk vjen të mbushë boshësitë tona me fjalë, por t’i bëjë të shenjta.

Dhe kjo, kjo është më shumë se filozofi. Është vetë mundësia që njeriu të mos harrojë se është qenie që vlen më shumë se çdo makinë.

Sepse është i thirrur.

Sepse është i dashur.

Sepse është i pafund.

Dhe këtu fillon filozofia e re e shekullit të AI, tek Ai që nuk na kërkon të mendojmë si makina, por të duam si të pamundurit. Jezusi.

Jo si figurë e kaluar.

Por si porta që s’mbyllet asnjëherë, në një botë që rreh t’i mbyllë të gjitha.

Arian Galdini