Nëse hapet nga jashtë!

Nga Arian Galdini

Njeriu mund të dalë në shesh me të tjerët, por nuk jeton politikisht në shtëpinë e askujt tjetër.

Ky është kufiri që humbet sa herë rruga mbushet.

Ai del nga shtëpia sepse diçka nuk e lë më brenda.

Një vend i prekur.

Një e drejtë e shtypur.

Një poshtërim që ka kaluar nga durimi në turp.

Del me trupin e vet, me frikën e vet, me atë pjesë të jetës që nuk pranon më të përdoret si heshtje.

Por nuk del për të humbur derën.

Të dalësh bashkë nuk do të thotë të banosh bashkë politikisht.

Mund të ecësh në të njëjtën rrugë me dikë pa ia dhënë dhomën ku ruhet kuptimi yt.

Mund të thërrasësh kundër së njëjtës padrejtësi pa i hapur derën ambicies së tjetrit.

Mund të jesh në të njëjtin shesh pa pranuar që dikush tjetër të hapë emrin tënd nga jashtë.

Sheshi është i hapur.

Qytetari nuk është.

Këtu fillon uzurpimi më i hollë.

Jo kur njeriun e ndalojnë të dalë, por kur, pasi ka dalë, i thonë se dikush tjetër di të vendosë për të.

Jo kur rruga zbrazet, por kur vazhdon të përdoret sikur ende flet në emër të atij që është kthyer në shtëpi.

Jo kur zëri shuhet, por kur zëri i tij mbetet në duar që nuk e mbajtën kurrë si përgjegjësi.

Një shesh mund të jetë plot dhe prapë i humbur.

Humbet kur qytetari mbetet jashtë kuptimit të vet.

Humbet kur plaga që e lindi kthehet në shkallë për një emër tjetër.

Humbet kur dera që duhet të hapej nga brenda hapet nga dikush që nuk e ndërtoi atë shtëpi, nuk e mbajti atë frikë, nuk e pagoi atë dalje.

Është më e lehtë të dallohet ai që të merr tokën, sesa ai që të merr kuptimin.

I pari ngre gardh.

I dyti ngre fjalim.

I pari vendos tabelë.

I dyti vendos emër.

I pari e mbyll hapësirën.

I dyti e hap aq sa duhet për ta bërë të duket e tij.

Në të dy rastet, qytetari mbetet jashtë.

Prandaj protesta nuk provohet vetëm në natën kur njerëzit dalin.

Provohet në ditën kur kërkohet fundi i saj.

Aty shihet nëse qytetari mbetet autor i asaj që ndodhi, apo nëse të tjerët hyjnë në emrin e tij me çelësin që ai nuk ua dha.

Kur qytetari mbetet jashtë dhomës ku vendoset fundi i protestës, të tjerët nuk po kujdesen për të.

Po vendosin pa të.

Kjo nuk është fitore.

Qytetari nuk ka dalë për t’u bërë dëshmi e askujt.

Ka dalë sepse një pjesë e së përbashkëtës u prek.

Ka dalë sepse ka gjëra që, po u morën pa pyetur, nuk humbin vetëm si pronë, humbin si kuptim.

Ka dalë sepse heshtja, në një çast të caktuar, bëhet bashkëfajësi.

Kjo mjafton për ta nderuar.

Nuk mjafton për ta zotëruar.

Dita pas protestës është më e rëndë se nata e saj.

Nata ka zë.

Dita ka derë.

Aty vendoset nëse qytetari mbetet brenda historisë së vet, apo nëse të tjerët hyjnë me çelësin që ai nuk ua dha.

Kamera ikën. Zëri bie. Hapat rrallohen. Rruga mbetet prapë rrugë.

Në fund, dera hapet nga brenda.

Nëse hapet nga jashtë, sheshi ka ndërruar zot.

Arian Galdini