Poezi: Humbja që s’u kthye në urrejtje!

Nga Arian Galdini

Më mësuan të fitoj, se humbja është njollë,

të ngrij zemrën, të mos fal.

Por zgjodha të mos thur hakmarrje nga plagët,

të qëndroj njerëzor mes kujtimeve të tyre.

Kur gjithçka u rrënua,

gjeta një farë të fshehur nën hi:

dinjitetin për të mos u bërë hije e dhimbjes sime.

E ruajta qetësinë si një betim të gjallë,

jo nga frika,

por që helmi im të mos lulëzonte

në gjakun e një tjetri.

Nuk u luta për dënim.

As për drejtësi të menjëhershme.

U luta për forcën

që të mos më thyente rruga.

Dhe ajo lutje më shpëtoi nga vetja ime.

Heshta.

Bota u bë gur.

Paqe.

Një natë, nën shiun që lagte hirin e shtëpisë sime,

ai që ma mori çatinë qëndroi para portës,

me fytyrë të zbehtë si hëna e thyer,

me duar që mbanin ende erën e zjarrit.

Dora ime dridhej si gjethe në stuhi,

sytë digjeshin nga lot dhe zemërim.

“Ti e meriton gjykimin tim,” ulëriu një zë brenda meje.

Por hapa derën, me erën e ftohtë që preu fytyrën,

jo për të, por për të mos u burgosur në urrejtje.

Dora u ndal.

Zëri u shua.

Dhe paqja lindi.

Në luginën ku Valbona rrjedh si këngë e lashtë,

pranë varrit të tim vetes, me erën e dheut të lagur,

zgjodha një letër të vjetër, me njolla lotësh dhe një emër të fshirë,

jo për ta dërguar, por për ta ruajtur në kraharor,

një betim që më shpëtoi nga zëri i urrejtjes.

Mozaiku i të pathënave:

[Fëmija]

Në oborrin e shkatërruar, me një copë lodre të thyer në dorë,

një djalë tha: “Lirova atë që ma mori,

se sytë e tij qanin nën pluhurin e luftës, si të ishin të miat.”

~~~

[Nëna]

Në dritaren e shtëpisë së djegur, me një shall të grisur në duar,

një grua murmuriti: “Shpëtova atë që ma shembi çatinë,

se brenda vetes mbaja një qiell që s’u prek kurrë.”

~~~

[Plaku]

Nën hijen e një peme të thinjur nga koha,

një burrë buzëqeshi: “Harrova atë që s’më mbajti mend,

se çdo agim ia falja vetes emrin tim të humbur.”

~~~

[Hija]

Nga errësira, një zë ulëriti: “Pse liron, kur gjaku yt digjet?”

Unë u përgjigja: “Se paqja është guri që shuan flakën,

era që qetëson stuhinë në shpirt.”

Miti i rrënjës shqiptare:

Ata më thanë të ulërija si dragoi i rrëzuar në Bjeshkë.

Unë fola si Zana, që qetëson shpirtrat nën hënën e maleve.

Ata më thanë të digjem si flaka e gjaqeve të vjetra.

Unë rrëfeva si Rozafa, që u bë themel pa u hakmarrë.

Si pajtuesi që nën hijen e kanunit mblodhi dy gjakmarrës,

zgjodha fjalën që shuan zjarrin e zemërimit.

Falja është një plagë që shëron, por djeg,

një peshë që të lartëson, por të thërret përsëri në tokë.

Rrënimi më la një gur të heshtur,

që mban peshën e shpirtit tim të pathyer,

si Valbona që rrjedh nën stuhitë e kohës.

Një botë ku çdo plagë lulëzon në një fushë të qetë,

ku fjalët janë fije që thurin shpirtrat,

ku Valbona rrjedh si një këngë që lidh të gjallët me të harruarit.

Arian Galdini