📘 Rubrika Ditore: Historiku i së Djathtës Shqiptare (1912–2025) 🗓️ Dita 8. 4 Korrik 2025

👤 Lef Nosi (1877–1945)

Në mes të zhurmës së historisë, ku shpesh fjalët e sinqerta mbyten dhe fisnikëria heshtet, Lef Nosi qëndron si një figurë e pastër, e heshtur dhe e thellë e së djathtës shqiptare.

Një ndër firmëtarët e Pavarësisë më 1912, ai ishte jo vetëm politikan, por mbi të gjitha një mendje historike, një burrë kulture dhe një njeri me ndjeshmëri të rrallë kombëtare.

I lindur në Elbasan, i formuar në Austri dhe i kthyer për të shërbyer, Nosi ishte përfaqësuesi ideal i asaj të djathte që nuk flet për Shqipërinë, por e ndërton me durim, dije dhe përkushtim.

Ai themeloi gazetën Tomorri, mblodhi dokumente historike, themeloi muze, kontribuoi në arsimin dhe mbrojti me përkushtim vlerat kombëtare në çdo fushë ku veproi.

Gjatë pushtimit, ai pranoi të ishte pjesë e qeverisë shqiptare me synimin për të ruajtur unitetin dhe dinjitetin kombëtar, duke kërkuar shpëtimin e Shqipërisë përmes kujdesit, jo përmes kaosit.

Pas luftës, regjimi komunist e burgosi dhe e ekzekutoi pa gjyq, duke e cilësuar “armik të popullit”, ndërkohë që populli i vërtetë, ai i ndërgjegjshëm, e kujtoi gjithmonë si njeri të ndershëm që nuk i tradhtoi asnjëherë idealet e tij.

E djathta që përfaqëson Lef Nosi është ajo e shërbimit të heshtur, e dashurisë së qetë për kombin, e urtësisë që ndriçon pa bërë zhurmë.

Ai nuk ishte njeri tribunash, por i bibliotekave, i arkivave, i kujtesës.

Ai besonte se pa trashëgimi kulturore, pa ndershmëri në shërbim dhe pa rrënjë në histori, Shqipëria nuk mund të ndërtohej as si shtet, as si komb.

Sot, kur flasim për një të djathtë kombëtare, qytetare dhe kulturore, figura e Lef Nosit duhet të qëndrojë në krye.

Ai është shembull i atij konservatorizmi të rrallë shqiptar, që nuk buron nga fjalimet, por nga veprimi i heshtur dhe i ndershëm në mbrojtje të kombit, gjuhës dhe dinjitetit njerëzor.

📝 Vijon nesër me figurën e radhës…